ایستانیوز:استیبلکوینها به سرعت در حال تبدیل شدن به یکی از اثرگذارترین ابزارهای مالی دیجیتال هستند و نقش آنها در معماری جدید نظام پولی جهانی هر روز پررنگتر میشود. با وجود آنکه ارزش بازار این رمزارزهای باثبات تنها حدود ۱۰ درصد بیتکوین است، اما نفوذ آنها در پرداختهای بینالمللی، مبادلات مالی و حتی ساختارهای بانکی، سرعت رشدی بیسابقه پیدا کرده است.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی بازارهای مالی(ایستانیوز)،گزارشهای جدید نشان میدهد که ارتباط استیبلکوینها با بازارهای مالی سنتی طی دو سال گذشته به شکل قابل توجهی افزایش یافته و همین موضوع موجب شده استفاده از آنها در اقتصاد جهانی از مسیر رمزارزها عبور کرده و وارد قلمرو پرداخت و تسویه مالی شود. این روند، علاوه بر ایجاد فرصتهای گسترده، ریسکهایی برای ثبات پولی و مالی کشورها به همراه دارد که سیاستگذاران را به واکنش سریع واداشته است.
رشد شتابان استیبلکوینها و تغییرات ساختاری نظام پرداخت
استیبلکوینها برخلاف داراییهایی مانند بیتکوین، با هدف حفظ ثبات قیمت طراحی شدهاند. پشتوانه آنها معمولاً داراییهای نقد و کمریسک مانند دلار نقد، اوراق خزانه آمریکا یا ذخایر بانکی است. طبق دادههای سال ۲۰۲۴، ارزش بازار دو استیبلکوین بزرگ سه برابر شده و به حدود ۲۶۰ میلیارد دلار رسیده است. همچنین حجم تراکنشهای انجامشده با استیبلکوینها در سال ۲۰۲۴ از ۲۳ تریلیون دلار عبور کرده که بخش بزرگی از آن مربوط به آسیا است.
این رمزارزها در حال تبدیل شدن به گزینهای جدی برای پرداختهای بینالمللی و حوالهها هستند. سیستم سنتی انتقال پول مبتنی بر بانکهای کارگزار با مشکلاتی مانند زمان طولانی، هزینه بالا و استانداردهای ناهمگون مواجه است. استیبلکوینها میتوانند این فرآیند را سریعتر، ارزانتر و شفافتر کنند و رقابت را در بازار پرداخت افزایش دهند؛ موضوعی که برای کشورهایی با دسترسی محدود به خدمات مالی اهمیت بیشتری دارد.
مزایای کلیدی استیبلکوینها برای اقتصاد جهانی
مزایای استیبلکوینها از سطح رمزارزها فراتر رفته و به حوزه مالی کلاسیک وارد شده است. مهمترین این مزایا عبارتاند از:
• کاهش هزینه و زمان پرداختهای بینالمللی
• بهبود دسترسی مالی برای افراد فاقد حساب بانکی
• افزایش رقابت در حوزه پرداخت و تسویه
• تقویت نوآوری در پرداختهای خرد
• ایجاد گزینههای جدید برای تجارت بینالمللی و اقتصاد دیجیتال
در کشورهایی که زیرساخت بانکی سنتی ناکارآمد است، ورود استیبلکوینها میتواند دسترسی مالی را گسترش داده و هزینههای مبادله را کاهش دهد. بسیاری از مردم در اقتصادهای نوظهور بدون طیکردن مسیر بانکداری کلاسیک، مستقیماً به خدمات مالی دیجیتال دسترسی پیدا میکنند.
ریسکهای مهم استیبلکوینها: تهدیدی برای ثبات مالی
در کنار فرصتها، استیبلکوینها ریسکهای قابلتوجهی ایجاد میکنند که میتواند سیستم مالی کشورها را تحت فشار قرار دهد. مهمترین این ریسکها عبارتاند از:
• بیثباتی داراییهای پشتوانه در صورت ضعف مدیریت ریسک
• خطر جایگزینی ارز ملی و سرعت گرفتن دلاریشدن اقتصادها
• کاهش اثرگذاری سیاست پولی بانکهای مرکزی
• افزایش خروج کنترلنشده سرمایه
• امکان سوءاستفاده برای پولشویی و تأمین مالی غیرقانونی
• احتمال هجوم برای نقدکردن و ایجاد اختلال در بازارها
این خطرات به ویژه برای اقتصادهای نوظهور حساستر است. مقامات پولی هشدار میدهند که بدون تنظیمگری هماهنگ، استیبلکوینها میتوانند محدودیتهای جریان سرمایه را دور بزنند و به تضعیف کنترل پولی منجر شوند.
چالش تنظیمگری بینالمللی
رواج استیبلکوینها معماری نظام پولی جهانی را با چالش جدیدی مواجه کرده است. نبود استانداردهای مشترک، تفاوت قوانین کشورها و عدم سازگاری میان شبکههای پرداخت میتواند نه تنها مزایای این فناوری را کاهش دهد، بلکه منجر به تکهتکه شدن سیستم مالی جهانی شود.
نهادهایی مانند IMF و هیئت ثبات مالی (FSB) در تلاشاند چارچوبی جامع برای مدیریت ریسکها تدوین کنند. اما اختلاف دیدگاه میان کشورها، آربیتراژ مقرراتی را افزایش داده و حرکت به سمت یک استاندارد واحد را کند کرده است.
همزمان، بانکهای مرکزی و بانکهای تجاری به شکل جدیتر به سمت توکنیسازی داراییها و ایجاد نسخه دیجیتال پول ملی حرکت میکنند تا بتوانند در رقابت با استیبلکوینها، کنترل خود را حفظ کنند.
جمعبندی
استیبلکوینها میتوانند یکی از پیشرانهای تحول نظام مالی جهانی باشند. سرعت، هزینه پایین و قابلیت مقیاسپذیری بالا از آنها ابزاری قدرتمند برای پرداختهای بینالمللی ساخته است. اما در غیاب تنظیمگری دقیق و هماهنگ، همین ابزار میتواند به عامل بیثباتی اقتصادی تبدیل شود.
ترکیب ارتقای زیرساختهای پرداخت سنتی، گسترش همکاری بینالمللی و طراحی چارچوبهای نظارتی مشترک، تنها مسیر استفاده ایمن و مؤثر از مزایای استیبلکوینهاست.
